Τι είναι η παιγνιοθεραπεία
Η παιγνιοθεραπεία (play therapy) είναι μια εξειδικευμένη θεραπευτική προσέγγιση για παιδιά, όπου το παιχνίδι λειτουργεί ως “γλώσσα” έκφρασης. Όπως οι ενήλικες επεξεργάζονται σκέψεις και συναισθήματα μέσα από τον διάλογο, τα παιδιά—ιδίως στις μικρότερες ηλικίες—εκφράζονται φυσικά μέσα από το παιχνίδι, τη συμβολική δράση, τη ζωγραφική και τις ιστορίες.
Στόχος δεν είναι απλώς να «παίξει το παιδί», αλλά να δημιουργηθεί ένας ασφαλής χώρος όπου θα μπορέσει να αναγνωρίσει, να εκφράσει και να οργανώσει το εσωτερικό του βίωμα, με τρόπο συμβατό με την αναπτυξιακή του ηλικία.
Πότε μπορεί να βοηθήσει
Η παιγνιοθεραπεία μπορεί να είναι ιδιαίτερα βοηθητική όταν το παιδί:
-
εμφανίζει άγχος, φόβους, έντονη ανησυχία ή αποχωρισμό,
-
έχει εκρήξεις θυμού, επιθετικότητα ή συχνές συγκρούσεις,
-
παρουσιάζει αλλαγές στη διάθεση, κλειστότητα, απομόνωση,
-
αντιμετωπίζει δυσκολίες στον ύπνο, εφιάλτες ή σωματοποιήσεις (π.χ. πόνους χωρίς οργανική αιτία),
-
βιώνει αλλαγές/μεταβάσεις: διαζύγιο, μετακόμιση, νέο σχολείο, απώλεια,
-
έχει δυσκολίες στις σχέσεις με συνομηλίκους ή χαμηλή αυτοεκτίμηση.
Σημαντικό: η παιγνιοθεραπεία δεν «αντικαθιστά» την ιατρική διερεύνηση όταν χρειάζεται. Αν υπάρχουν έντονα ή επίμονα συμπτώματα, προηγείται πάντα αξιολόγηση και συνεργασία με τους κατάλληλους επαγγελματίες.
Πώς γίνεται η διαδικασία
Συνήθως η διαδικασία ξεκινά με:
-
Συνάντηση γονέων (λήψη ιστορικού): Καταγράφονται δυσκολίες, πλαίσιο οικογένειας/σχολείου, αναπτυξιακό ιστορικό.
-
Αρχικές συνεδρίες με το παιδί: Ο θεραπευτής παρατηρεί τον τρόπο που το παιδί παίζει, σχετίζεται, ρυθμίζει το συναίσθημα.
-
Θεραπευτικοί στόχοι: Ορίζονται ρεαλιστικά και μετρήσιμα βήματα (π.χ. καλύτερη διαχείριση θυμού, ενίσχυση αυτοπεποίθησης).
-
Συνεργασία με γονείς: Τακτικές γονεϊκές συναντήσεις για καθοδήγηση, ανατροφοδότηση και συνέπεια στο σπίτι.
Τι να περιμένετε ως γονείς
-
Η πρόοδος δεν είναι “γραμμική”. Υπάρχουν φάσεις βελτίωσης και φάσεις αναστάτωσης, ειδικά όταν το παιδί αγγίζει δύσκολα θέματα.
-
Το παιχνίδι δεν είναι τυχαίο. Η επιλογή υλικών και οι παρεμβάσεις έχουν θεραπευτική στόχευση.
-
Η εμπιστευτικότητα ισχύει. Ο θεραπευτής ενημερώνει τους γονείς για πρόοδο και στόχους χωρίς να «εκθέτει» λεπτομέρειες που θα έσπαγαν τη θεραπευτική συμμαχία.
Πόσο διαρκεί
Η διάρκεια εξαρτάται από τη φύση και τη βαρύτητα της δυσκολίας, τη συχνότητα των συνεδριών και την υποστήριξη του περιβάλλοντος. Σε κάθε περίπτωση, αξιολογείται περιοδικά και αναπροσαρμόζεται.
